Home » Blog » Autisme » Doorzettingsvermogen bij autisme: een kracht die ook kan uitputten

Doorzettingsvermogen bij autisme: een kracht die ook kan uitputten

door Miranda Schoot | 13 jul, 2025 | Autisme

Doorzettingsvermogen is een eigenschap die vaak wordt gezien als iets positiefs. En dat is het ook. Het heeft mij geholpen om moeilijke periodes door te komen, oplossingen te zoeken en niet zomaar op te geven.

Maar inmiddels weet ik ook dat doorzettingsvermogen een keerzijde heeft.

Voor mij is het zowel een kracht als een valkuil geweest.

Altijd doorgaan

Als ik terugkijk op de eerste jaren van het leven van mijn zoon, zie ik vooral iemand die altijd doorging.

Mijn zoon had op jonge leeftijd al veel ondersteuning nodig. Er waren onderzoeken, afspraken, zorgen en vragen. Alles draaide om hem. Als hij het maar goed had.

Ondertussen werkte ik, draaide ik het gezin, hield ik alle ballen in de lucht en zorgde ik voor iedereen om mij heen.

Behalve voor mezelf.

Rust nemen deed ik nauwelijks.
Hulp vragen vond ik lastig.
En grenzen aangeven? Daar was ik helemaal niet mee bezig.

Ik ging gewoon door.

Tot het niet meer ging

In 2013 ging letterlijk het licht uit.

Mijn lichaam en hoofd konden niet meer.

Op mijn werk begon ik fouten te maken zonder dat ik het zelf doorhad. Toen ik daarop werd aangesproken, raakte ik volledig uit balans. Taken werden van mij overgenomen en uiteindelijk werd ik naar huis gestuurd.

Ziek.

Dat vond ik moeilijk te begrijpen.

Ik had toch geen griep?
Ik had toch niets gebroken?

Toch was ik ziek. Niet lichamelijk, maar mentaal volledig uitgeput.

De muren kwamen thuis op mij af. Ik wist niet wat ik met mezelf aan moest. Ik wilde maar één ding: zo snel mogelijk weer terug naar mijn oude leven.

De diagnose autisme

In die periode kreeg ik uiteindelijk de diagnose autisme.

Veel mensen beschrijven een diagnose als een opluchting. Voor mij voelde dat anders.

Eerlijk gezegd was ik er niet blij mee.

Het voelde als een stempel die ik niet wilde hebben.

Natuurlijk begreep ik achteraf beter waarom bepaalde dingen mij zoveel energie kostten. Waarom ik steeds over mijn grenzen heen ging. Waarom ik moeite had met veranderingen, verwachtingen en alle prikkels die dagelijks op mij afkwamen.

Maar dat betekende niet dat ik er meteen mee om kon gaan.

Ik had tijd nodig om de diagnose een plek te geven. Om te ontdekken wat het voor mij betekende. En vooral om te accepteren dat ik niet was vastgelopen omdat ik zwak was of niet hard genoeg mijn best deed.

Herstellen op mijn eigen tempo

Ook tijdens mijn herstel bleef mijn doorzettingsvermogen aanwezig.

Ik wilde sneller herstellen.
Sneller opbouwen.
Sneller weer aan het werk.

Maar herstel werkt niet op wilskracht alleen.

Dat vond ik lastig.

Ik wilde vooruit, terwijl mijn lichaam en hoofd juist om rust vroegen.

Gelukkig waren er mensen om mij heen die soms meer vertrouwen hadden in het herstelproces dan ikzelf.

Uiteindelijk lukte het om weer aan het werk te gaan. Daar was ik trots op. Ik bouwde mijn uren op en werkte zelfs weer jarenlang meer uren dan veel mensen hadden verwacht.

Toch zie ik achteraf ook dat ik opnieuw veel van mezelf vroeg.

Mijn situatie nu

Inmiddels kijk ik anders naar doorzettingsvermogen.

Ik ben nog steeds iemand die niet snel opgeeft. Dat zal waarschijnlijk altijd zo blijven.

Maar ik heb geleerd dat doorgaan niet altijd de oplossing is.

De afgelopen jaren heb ik opnieuw moeten erkennen dat mijn belastbaarheid grenzen heeft.

Waar ik vroeger dacht dat ik alles moest kunnen als ik maar hard genoeg mijn best deed, weet ik nu dat het anders werkt.

Naast mijn werk als autismecoach, trainer en spreker heb ik ook een gezin, mantelzorgtaken, een huishouden en mijn eigen gezondheid om rekening mee te houden.

Ik merk dat mijn energie niet onbeperkt is.

Soms betekent goed voor jezelf zorgen dat je iets niet doet.

Dat je een opdracht afslaat.
Dat je een rustdag neemt.
Dat je een afspraak verzet.
Of dat je accepteert dat vandaag niet alles lukt wat je had gepland.

Dat blijft soms lastig.

Maar ik weet inmiddels dat doorgaan ten koste van mezelf uiteindelijk niemand helpt.

Doorzettingsvermogen of overlevingsstrategie?

Wat ik regelmatig zie bij volwassenen met autisme, is dat doorzettingsvermogen door de buitenwereld vaak wordt bewonderd.

Mensen zien iemand die sterk is.
Iemand die altijd doorgaat.
Iemand die verantwoordelijkheid neemt.

Maar van binnen kan diezelfde persoon volledig uitgeput raken.

Soms is doorzetten geen kracht meer.

Dan is het een overlevingsstrategie geworden.

Dan draait alles op wilskracht, terwijl de batterij al lang leeg is.

Herken jij dit?

Ben jij iemand die altijd doorgaat?

Die pas stopt wanneer het echt niet meer lukt?

Sta dan eens stil bij deze vraag:

Ben je aan het doorzetten omdat je ergens naartoe wilt, of omdat je niet weet hoe je mag stoppen?

Soms begint zelfzorg niet met meer doen.

Soms begint het met minder.

Wat ik heb geleerd

Door de jaren heen heb ik geleerd dat echte kracht niet alleen zit in doorgaan.

Echte kracht zit soms juist in:

  • grenzen aangeven;
  • hulp vragen;
  • rust nemen voordat je overprikkeld raakt;
  • accepteren dat je minder belastbaar bent dan je zou willen;
  • keuzes maken die passen bij jouw energie.

Dat blijft voor mij een leerproces.

Maar het helpt mij om niet steeds opnieuw over dezelfde grens heen te gaan.

Over Miranda

Ik ben Miranda Schoot, autisme coach met eigen ervaring. Met mijn groepsaanbod help ik mensen met autisme én hun omgeving meer inzicht, rust en balans te vinden.

Ik woon in St. Annaparochie, ben 51 jaar en moeder van een zoon van 20 jaar. Sinds 2013 weet ik dat ik zelf autisme heb; mijn zoon kreeg die diagnose in 2010.

Autisme kan grillig zijn. Ik heb zelf ervaren hoe zwaar het kan voelen – van overprikkeling, vermoeidheid en chaos tot depressie en burn-out. Maar ik ontdekte ook dat het anders kan. Door stap voor stap te werken aan meer overzicht, rust en houvast, kreeg ik meer energie en ruimte voor mezelf, mijn gezin, werk en studie.

Die ontwikkeling gun ik anderen ook. Daarom deel ik mijn kennis en ervaring via workshops, lezingen en trainingen. Mijn doel is om praktische handvatten te bieden, herkenning te creëren en het bewustzijn over autisme te vergroten.

Niet alleen mensen met autisme zijn welkom. Ook ouders, partners, collega’s, leraren en (zorg)professionals kunnen deelnemen aan mijn groepsactiviteiten.

Mijn missie is helder: mensen met autisme én hun omgeving helpen van overleven naar leven.

Ik begeleid alleen nog mijn huidige klanten in lopende 1-op-1 trajecten. Mijn focus ligt op mijn groepsaanbod: workshops, trainingen en lezingen.

Gerelateerde artikelen

Ik wil wel, maar mijn lichaam zegt nee

Ik wil wel, maar mijn lichaam zegt nee

n dit persoonlijke blog deel ik hoe autisme invloed heeft op mijn energie en belastbaarheid. Soms wil ik graag doorgaan, maar geeft mijn lichaam duidelijk aan dat het teveel wordt. Ik schrijf over overprikkeling, luisteren naar grenzen, omgaan met vermoeidheid en het leren kiezen voor rust, ook als dat lastig blijft.

lees meer...

0 Reacties

Plaats een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Tweet
Share
Share
Pin